काठमाडौं — एउटा अस्पतालको आकस्मिक कक्ष। बिरामीको परिवार बिलको कागज हातमा लिएर चिन्तित छ। त्यही बेला फोनको घन्टी बज्छ। “चिन्ता नगर्नुहोस्, समन्वय भइसक्यो,” आवाज आउँछ। त्यो आवाज हो — पत्रकार तथा सामाजिक अभियन्ता राजन थापा।उनी केवल समाचार लेख्ने पत्रकार होइनन्।
उनी संकटका बेला फोन उठाउने, अस्पतालको ढोका ढकढक्याउने र समाधान खोज्ने अनुहार हुन्।
कलमको सुरुवात, कर्मको विस्तार
काठमाडौंको साङ्ला–५ (हाल तारकेश्वर नगरपालिका–१) मा जन्मिएका राजन थापा सामान्य परिवारबाट उठेर समाजको असामान्य यात्रामा निस्किएका पात्र हुन्। बाल्यकालदेखि नै अन्याय र असमानताप्रति संवेदनशील स्वभावका थापा पत्रकारितामा आएपछि समाजका लुकेका आवाज उजागर गर्न थाले।
उनले सामाजिक विकृति, सार्वजनिक सरोकार, स्वास्थ्य संकट र जनचासोका मुद्दामा रिपोर्ट तयार पारे।
तर एउटा मोड आयो—
जब उनले महसुस गरे, “समाचारले मात्र पर्याप्त हुँदैन, समाधानको बाटो पनि देखाउनुपर्छ।”
अस्पतालको करिडोरदेखि गाउँको शिविरसम्म
राजन थापाले काठमाडौं उपत्यकाका अस्पतालहरूसँग सहकार्य गर्दै आर्थिक रूपमा कमजोर बिरामीका लागि निःशुल्क तथा सहुलियत उपचारको व्यवस्था मिलाए। उनको पहलमा आयोजित स्वास्थ्य शिविरहरूले सयौं नागरिकलाई उपचारको पहुँच दिलाएको छ।
कोभिड–१९ महामारीका बेला अक्सिजनको अभाव, ICU बेडको संकट र औषधिको समस्या हुँदा उनी समन्वयकर्ताको भूमिकामा सक्रिय देखिए।अस्पताल र बिरामीबीचको दूरी घटाउने काममा उनी लगातार लागिरहे।
विपद्को मैदानमा प्रत्यक्ष उपस्थिति
२०७२ सालको भूकम्पपछि राहत सामग्री बोकेर प्रभावित क्षेत्रमा पुगेका थापा केवल फोटो खिचाउन होइन, सहयोग पुर्याउन पुगेका थिए।
जस्तापाता, खाद्यान्न र औषधि वितरणमा उनले स्वयं उपस्थित भएर समन्वय गरे।
उनका सहकर्मी भन्छन्, “राजनजी कागजमा मात्र होइन, मैदानमा पनि उत्रिनुहुन्छ।”
सम्मानको यात्रा, तर लक्ष्य अझ टाढा
उत्कृष्ट युवा पत्रकारिता पुरस्कार–२०२५ लगायत विभिन्न राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय सम्मानले उनको कार्यलाई मान्यता दिएको छ।
तर उनी भन्छन्—“सम्मानले जिम्मेवारी अझ बढाउँछ। सेवा रोकिनु हुँदैन।”
एक्सक्लुसिभ संवाद
प्रश्न: तपाईं पत्रकार हुनुहुन्छ कि सामाजिक अभियन्ता?
राजन थापा: “म दुवै हुँ। पत्रकारिताले मलाई आवाज दियो, समाजसेवाले उद्देश्य दियो।”
प्रश्न: आलोचना पनि आउँछ होला?
उत्तर: “आउँछ। तर यदि काम जनताको हितमा छ भने आलोचनाले रोक्न सक्दैन।”
किन फरक छन् राजन थापा?
- उनी समस्या देखाउँछन्, अनि समाधान खोज्न दौडिन्छन्।
- उनी समाचार लेख्छन्, अनि प्रभावित परिवारसँग पुनः सम्पर्क राख्छन्।
- उनी सम्मान ग्रहण गर्छन्, तर अर्को दिन फेरि नयाँ अभियानको योजना बनाउँछन्।
यो निरन्तरता नै उनको पहिचान हो।
परिवर्तनको चलायमान कथा
राजन थापाको कथा कुनै एक कार्यक्रम, एक पुरस्कार वा एक समाचारमा सीमित छैन।
यो कथा हो — निरन्तरता, प्रतिबद्धता र सामाजिक जिम्मेवारीको।
पत्रकारिता र समाजसेवाको संगममा उभिएका उनी परिवर्तनको एउटा चलायमान पात्र बनेका छन्।
उनको फोन सधैं खुला छ।
उनको अभियान अझै जारी छ।
र उनको यात्रा — अझै अधुरो, तर प्रेरणादायी छ।
